Du lịch Việt Nam - Hà Nội chuyên tổ chức chương trình du lịch quốc tế, nội địa.

Tu Viện Của Hoàng Gia Cuối Cùng

Từng là kinh đô cuối cùng của vương quốc Miến Điện, Mamdalay ngày nay là một sự dung hợp giữa hai thái cực, cổ kính thâm nghiêm tại các di tích xưa và ồn ào hỗn tạp tại các khu dân cư hiện đại.

Trong giai đoạn của triều đại Konbaung, hàng loạt chùa và tu viện đã được dựng lên khắp vùng Mandalay, nối từ hoàng cung ra tới vùng Inn-Wa, theo dòng sông Ayeyarwady và lan tỏa khắp một vùng đồng bằng rộng lớn, nhưng chỉ dưới sự trị vì của nhà vua vĩ đại Mindon (1853 - 1878), vùng đất này chỉ mới thực sự trở lên hùng mạnh. Sau thế kỷ 19, khi Mandalay đánh mất vai trò kinh đô của vương quốc, sự phồn thịnh đã nhanh chóng dời xa, nhưng di tích xưa vẫn còn lưu dấu, để ngày nay trong nắng gió khô cằn, những mái chùa vàng vẫn rực rỡ tỏa sáng và các công trình gạch, gỗ vẫn còn làm say lòng người.

Tu viện Maha Aung Mye Bonzan là một tuyệt phẩm về kiến trúc hiện đại của vương quốc Miến Điện, thường đước biết tới dưới cái tên dân giã hơn là Me Nu Oak-kyaung tức “Tu viện gạch”, nằm khuất nẻo giữa một vùng Inn-Wa cát cháy khô cằn. Không như hình ảnh quen thuộc của những ngôi chùa và tu viện khác trên đất nước, Maha Aung Mye Bonzan là một công trình pha trộn phong cách Ấn Độ giào cổ điển kết hợp một chút kiểu dáng cảu văn minh Angkor, thêm một số đường nét bố cục rất… Âu châu, điều này gợi nên trong cảm xúc người chiêm ngưỡng một ấn tượng lạ lùng về sự khác lạ, nhất là sau khi đã đi qua các ngôi chùa nổi danh khác tại cố đô Mandalay.

Không trang trì bằng những nét trạm trổ trên gỗ, không có đỉnh tháp nhọn dát vàng rực rỡ, không có những hàng cột gỗ tếch xù xì, tòa tu viện được xây vào năm 1822 bởi Nanmadaw Me Nu, hoàng hậu của vua Bagyidaw để dùng làm nơi tu hành và nghiên cứu kinh điển Phật giáo với sự trụ trì cảu đại sư Sayadaw U Po. Khi dạo qua các tòa cung điện hoàng gia tại Bagan, Mandaylay hoặc thăm di tích tại Yangon, du khách không xa lạ với những công trình có phần ngầm dưới đất theo dạng chuỗi phòng liên hoàn hoặc mô phỏng hệ hang động, nhưng chỉ có tại tòa tu viện lạ lùng này, hệ thống phòng nguyệt ẩn sâu dưới nền sàn thật sự gợi nên cảm giác kỳ bí. Được nối bởi nhiều hành lang ngang dọc có mái trần hình chóp nhọn, những gian phòng nguyện ẩn sâu dưới đất luôn tối, chắc hẳn xưa kia luôn mờ tỏ ánh đèn nến, tuy hiện nay nguội lạnh khói hương nhưng vẫn gây ấn tượng về một nơi hành lễ đầy quyền năng tôn giáo. Từng bị phá hủy bởi động đất vào năm 1838 và được sửa chữa năm 1873 dưới tâm nguyện của công chúa Sinphyumashin, con gái của hoàng hậu Me Nu, và đồng thời cũng là hoàng hậu của nhà vua vĩ đại Mindon, tòa tu viện chắc hẳn xưa kia đã từng đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong đời sống tôn giáo của vương quốc. Bề thế và nguy nga như một tòa cung điện, quyền lực tinh thần xưa của công trình còn phảng phất tới ngày nay bằng hình khối rộng lớn, thể hiện qua những bậc cầu thang dẫn lên tầng trên và hàng trăm phù điêu hình lá đề bao bọc xung quanh.

Tách biệt khỏi công trình chính màu vàng là một ngôi chùa nhỏ hơn, trắng tinh khôi, cùng hai pho sư tử đá khổng lồ trước lối vào tu viện để tôn thêm vẻ kỳ vĩ của tu viện.  Trên mặt bằng tầng 2, theo lối đi bao quanh là hàng chục gian nhà nguyện nhỏ, nơi xưa kia từng nghi ngút khói hương bao bọc các pho tượng Phật bằng vàng, bạc, đồng hoặc đá, ngày nay chỉ còn là những gian trống lạnh.Cảm xúc này được đẩy lên cao nhất khi du khách trở xuống lối ngầm để thăm các phòng nguyện dưới mặt sàn, hít thở bầu không khí nhuốm bụi thời gian, chạm tay vào trần của hành lang với hàng vạn viên gạch xếp đều đặn. Không còn dùng làm nơi hành trì, tòa tu viện đã bị dọn sạch tất cả tượng, đồ nội thất, mang đậm chất hoang phế thê lương dù bên ngoài sân luôn có đội ngũ nhân viên bảo vệ cùng đám trẻ địa phương lẵng nhẵng bám theo du khách.

Tuy khác biệt về hình thái chung, song tu viện vẫn chứa đựng đường nét kiến trúc tôn giáo cổ điển của Miến Điện, điều này thể hiện ở đỉnh tháp mô phỏng đỉnh Tu Di huyền thoại của Phật giáo hay còn được biết như núi thiêng Meru Trong Ấn Độ giáo. Đặt trong bối cảnh chung, đỉnh tháp có vẻ hơi nhỏ so với sự bề thế của tu viện, song với đường nét yểu điệu của cầu thang chính, phối nhập cùng hàng trăm họa tiết lá đề bao bọc xung quang, tổng thể công trình vẫn là một tác phẩm kiến trúc kỳ vĩ, xứng đáng với vai trò chủ đạo xưa kia trong đời sống tam linh của vương quốc.

Nguồn: Giang Lâm – Tạp chí Vietnam Airlines